Emperyalizm Nedir?

Emperyalizm Nedir?

Emperyalizm

Bilimsel olarak yapılan tanımı emperyalizmi, kapitalizmin en yüksek aşaması ve tekelci kapitalizm olarak tanımlamaktadır. Bilimsel çalışmalar, emperyalizmin, kişilerin veya sınıfların bir seçimi değil, kapitalizmin gelişmesinin bir gereği olarak ortaya çıkmış olduğunu söylemektedirler. Emperyalizm bir terim olarak ortaya çıkmadan önce de varlığı mevcuttu. Şöyle ki toplumlar devletleşmeye başladığı andan itibaren emperyalizm faaliyet göstermeye başlamış oldu. Bunun nedeni ise devletlerin doğası gereği yayılmacı olmasından kaynaklanmaktaydı. Devletler yaşamlarını sürdürebilmek için emperyal olmak zorundadır. Beslenemeyen devlet, diğer devletlere üstünlük sağlayamayan devlet, tarihte yok olmaya mahkum kalmıştır. Geçmişe bir göz attığımız zaman devletler kurumsallaşmaya başladıkları andan itibaren kaynak arayışı içine girmişler ve bu kaynaklar için diğer devletler ile çekişmeler yaşamış hatta savaşmışlardır.

Emperyalizm bir terim olarak ortaya çıkışı çıkışı üç evreden meydana gelmektedir diyebiliriz. Bunlardan ilki, imparatorlukların giderek genişlemesi sonucunda diğer toplumlar üzerinde kendi çıkarları doğrultusunda yaptığı yaptırımlardır. Bunlar siyasi, maddi, askeri ve insan olarak tanımlanabilir. İmparatorluklar genişledikçe bir takım sorunlar baş göstermeye başladı. Bunlar gıda, işçi, asker, kalifiye eleman açıklıkları, maddi giderlerin büyümesi sonucu gelirin eksik kalması gibi birçok etken imparatorlukları kendinden zayıf toplumları sömürmesine neden olmuştur. İkincisi coğrafi keşifler sonucu ortaya çıkan rekabettir. Bu rekabet sonucu yine benzer yetersizlikler ile karşılaşan devletler, keşfedilen toplumların insan gücünü ve maddi kaynaklarını sömürmesine neden olmuştur.  Üçüncüsü ise, sanayi devrimi ile ortaya çıkan ham madde açığı devletleri yine sömürü arayışına itmiştir. Bu arayış sonucu Afrika kaynakları ve insan gücü yeni sömürü kaynağı haline gelmiştir.

Modern dönemde ise emperyalizm tekelci şirketler üzerinden faaliyetlerini sürdürmektedir. Bu şirketlere örnek verecek olursak bunlardan ilki, İingiltere’nin Doğu Hindistan şirketi olacaktır. Bu şirket üzerinden Hindistan’ı tam anlamıyla bir sömürge haline getirmekle kalmayarak Hindistan’ı bir kendi ticaret şehri haline getirmişlerdir. Günümüz şirketlerini ilham kaynağı olan bu olay tam olarak şu şekilde işlemektedir; Öncelikle ülkedeki sermaye sömürülecek ülkeye ihraç edilir. Sömürülecek ülkede demir yolları şehirler arası bağlantıdan uzak bir şekilde üretim arazilerinin üzerinden doğrudan limana gider. Ülkedeki ham madde bu demir yolu ile limana, limandan emperyalist devlete ulaştırılır. Şehirler arası bağlantı kurulamadığı için daha pahalı olan kara yolu taşımacılığı bölge halkına cazip gelmez  ve ham maddeyi işleyip tekrar sömürü ülkesinin pazarına sokan emperyalist devlet bu işi daha uygun bir fiyata yaptığı için halk ürünleri ithal eder. Kendisinden alınan ham madde işlenip tekrar halka satılmış olur. Geliştirilen bazı evrimlere uğrasa da halen başarı ile uygulanmaktadır. Bu doğrultuda yazının başında belirttiğimiz gibi emperyalizm kapitalizmin geldiği en son noktadır.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir